FOTODOK is er trots op de volgende kunstenaars te nomineren voor FUTURES 2026: Andong Zheng, Anton Shebetko, Maite Vanhellemont, Rafael Roncato en Tengbeh Kamara.
De geselecteerde kunstenaars en fotografen treden toe tot FUTURES; een internationaal netwerk dat hen kansen biedt om hun werk te tonen en deel te nemen aan professionele evenementen. Deze makers gaan kritisch om met de erfenis van het kolonialisme en de (on)zichtbare sporen die dit achterlaat, met projecten gemaakt op uiteenlopende plaatsen. Ze creëren werk dat ons uitdaagt om te herinneren.
beeld: Tengbeh Kamara
In de projecten van Maite Vanhellemont en Tengbeh Kamara worden persoonlijke en familiegeschiedenissen gedocumenteerd en herdacht. Deze geschiedenissen zijn gevormd door koloniale achtergronden en politieke conflicten. In A Little Memory of The Beginning gaat Vanhellemont gaat in op de overgeërfde herinneringen aan haar Nederlands-Indonesische familiegeschiedenis. Dat doet ze met behulp van rituelen. Zo brengt ze onuitgesproken verhalen aan het licht. Kamara’s Why You Left, Who You Left biedt een intieme reflectie op de complexiteit van politieke migratie en het steeds herhalende “ga terug naar je eigen land”. Kamara verkent ook de ‘heroïsche’ terugkeer van hun vader naar Liberia.
beeld: Maite Vanhellemont
Anton Shebetko daagt het vergeten uit door onzichtbare en niet-gedocumenteerde queer-verhalen op te sporen die buiten de gangbare geschiedenis bestaan. Simeiz richt zich op de queer-geschiedenis van een klein dorpje aan de zuidkust van de Krim, dat ooit een ondergronds homoresort was en nu onder Russische bezetting staat. Shebetko brengt de geschiedenis weer aan het licht door middel van gevonden beeldmateriaal dat niet in staatsarchieven te vinden is.
beeld: Anton Shebetko
Rafael Roncato werkt met collecties uit het Nationaal Archief, het Mauritshuis en het Rijksmuseum. In A Knife All Blade / The Façade onderzoekt hij de blijvende koloniale erfenis van Nederlands Brazilië door schilderijen, kaarten en documenten uit de zogenaamde ‘Gouden Eeuw’ opnieuw te bewerken. Hierdoor kadert hij Brazilië als exotisch, vruchtbaar en beschikbaar om te veroveren. Hij plaatst deze werken in de context van het hedendaagse Nederlandse stadsleven.
beeld: Rafael Roncato
In zijn langlopende project How to (Un)Name a Tree onderzoekt Andong Zheng de verwevenheid tussen naamgeving, waarneming en kennisvorming aan de hand van drie nauw verwante dennensoorten: Pinus hwangshanensis, Pinus taiwanensis en Pinus luchuensis. Deze soorten, die verspreid zijn over Oost-Azië, zijn al lange tijd het onderwerp van taxonomische controverse, waaruit blijkt hoe naamgevingssystemen de sporen van imperiale geschiedenis en geopolitieke sedimenten in zich dragen.
beeld: Andong Zheng
JURY REPORT
Bij onze beoordeling hebben we gekeken naar de gehele praktijk van de kunstenaars; de urgentie, innovatie, uniciteit, het ontwikkelingstraject, en naar een recent project dat in hun inzending werd belicht.
We beoordeelden de sociale en culturele relevantie van het werk. Dit omvatte hoe politieke dimensies in dagelijkse relaties en de samenleving tot uiting komen. We keken naar hoe artistieke taal en stem verwoord wordt, naar op onderzoek gebaseerde en conceptuele benaderingen, en naar een kritisch bewustzijn van het fotografische medium. We hebben ook aandacht besteed aan of het project potentie heeft om uit te breiden naar installaties of ruimtelijke presentaties.
Daarnaast hebben we gelet op het momentum van elke praktijk en wat deelname aan het FUTURES op dit specifieke moment in 2026 kan opleveren. Voor sommige kunstenaars viel dit samen met een nieuw uitgebracht project dat kon worden gedeeld met kunstenaars, fotografen en leden van FUTURES. Voor anderen is er momentum in verband met een duidelijk omschreven motivatie of voorstel.
Hoewel dit geen doorslaggevende factor is, erkenden we ook het belang van gecombineerde praktijken, zoals curator- of educatief werk. We hebben gekeken hoe elke kunstenaar het FUTURES-netwerk kan verrijken. Ten slotte streefden we naar een evenwicht tussen perspectieven en verhalen, en de gesprekken die dat kan opleveren. We willen benadrukken dat de selectie kunstenaars met een formele kunstopleiding en autodidacten omvat.
In total, we reviewed 18 applications, all of which were very strong. The selection process allowed us to engage deeply with the practices of many remarkable artists. Those who were not nominated this year will automatically remain on the shortlist for FOTODOK’s next nomination cycle. We wish them ongoing success in their work and in future nominations.
In totaal hebben we 18 aanvragen beoordeeld, die allemaal erg sterk waren. Dankzij het selectieproces hebben we ons grondig kunnen verdiepen in het werk van veel opmerkelijke kunstenaars. Degenen die dit jaar niet zijn genomineerd, blijven automatisch op de shortlist staan voor de volgende nominatieronde van FOTODOK. We wensen hen veel succes met hun werk en met toekomstige nominaties.
OPKOMENDE KUNSTENAARS SLUITEN ZICH AAN BIJ FUTURES: Voor het negende jaar op rij verwelkomt FUTURES een nieuwe groep kunstenaars in het langetermijnprogramma, dat creatieve en professionele ontwikkeling ondersteunt. Elke organisatie nomineert kunstenaars via een speciale commissie. Hierdoor wordt in samenwerking een democratische selectieproces gegarandeerd dat de culturele sector versterkt. Met hun diverse achtergronden en creatieve visies vertegenwoordigen de FUTURES 2026-kunstenaars de volgende generatie stemmen die het visuele landschap vormgeven. Dit jaar sluiten 88 opkomende kunstenaars zich aan bij het net werk van FUTURES. Ze krijgen toegang tot onze gemeenschap van professionals, markten en publiek. Met deze nieuwe selectie ondersteunt FUTURES nu ongeveer 750 kunstenaars. Hiermee versterkt FUTURES’ toewijding aan het bevorderen van artistieke groei op wereldwijde schaal. “Met FUTURES creëren we ruimte voor nieuwe generaties fotografen en hun ideeën. Elke nieuwe groep kunstenaars herinnert ons eraan dat de toekomst van de fotografie wordt gevormd door nieuwe perspectieven en stemmen die ons aanmoedigen om de wereld anders te bekijken.” – Menno Liauw, oprichter en directeur van FUTURES
PROCEDURE
Het nominatieproces van FOTODOK bestond uit twee stappen. Als eerste is er een shortlist van makers met interne nominaties door FOTODOK samengesteld. De tweede stap van de uiteindelijke selectie werd uitgevoerd door een externe jury, bestaande uit Astrid Hulsmann, curator bij BredaPhoto (Breda), Guinevere Ras, curator bij het Nederlands Fotomuseum (Rotterdam), en Tom Viaene, coördinator van Trigger, een publicatie gericht op reflecties over fotografie (FOMU – Museum voor Fotografie, Antwerpen). Daria Tuminas, artistiek adviseur en curator bij FOTODOK, trad op als secretaris van het proces.
