Het Lighthouse Programma van FOTODOK is toegewijd aan het ondersteunen van opkomende fotografen en kunstenaars die zich zowel kritisch verhouden tot de wereld als tot het fotografisch medium. FOTODOK heeft met zijn talentprogramma’s altijd de nadruk gelegd op het stimuleren van collectiviteit en verbondenheid tussen fotografen. Sinds vorig jaar ligt de focus van het Lighthouse programma op het samen cultiveren van kennis, het collectief delen van middelen en het samenwerken over disciplinaire grenzen heen.
Elk jaar nemen acht fotografen die dat jaar zijn afgestudeerd aan een Nederlandse academie, en twee autodidactische fotografen die niet langer dan vijf jaar professioneel werkzaam zijn, deel aan het programma. Zij worden geselecteerd via een open call en beoordeeld door een externe jury.
De jury beoordeelt elke fotograaf op basis van de volgende criteria:
- Sensitiviteit: Het bewustzijn en respect van het werk voor diverse culturele, sociale en mondiale perspectieven.
- Kritische betrokkenheid: De diepgang van de fotograaf in relatie tot zowel het medium als de onderwerpen die zij behandelen.
- Artistieke verkenning: Hoe de fotograaf de grenzen van het fotografisch medium opzoekt en creatief omgaat met hun thematiek.
- Motivatie: De toewijding van de fotograaf aan persoonlijke groei en hun bereidheid om ook de groei van anderen te inspireren en te ondersteunen.
Bij de samenstelling van de groep is rekening gehouden met diversiteit in de vorm van gender, culturele achtergrond, opleidingsroutes, methodologische voorkeuren en thematische interesses.
Jury-inzichten
“Het was bijzonder verrijkend en leerzaam om deel uit te maken van de Lighthouse-jury dit jaar. Er was een overweldigende hoeveelheid talent aanwezig in de inzendingen, wat me niet alleen herinnerde aan het persoonlijke belang van verhalen vertellen, maar ook aan de urgentie die zoveel kunstenaars drijft om verbinding en betekenis te zoeken in hun werk. Samen met Yusser en Zineb zijn we tot een eindselectie gekomen van tien makers die niet alleen de vele gedaanten van fotografie vertegenwoordigen, maar ook een methodologie delen die wordt gekenmerkt door de drang om kritisch te reflecteren op zowel de wereld om hen heen als het medium waarmee zij hun stem vormgeven.
Ik denk dat de Lighthouse-groep van 25/26 een ruimte kan worden waar niet alleen nieuwe vaardigheden en methodes worden geleerd, maar waar men elkaar ook kan inspireren om de eigen praktijk opnieuw te verbeelden en te verdiepen in relatie tot de plaats die men inneemt in de wereld.”
— Flo Verhulst, jury 25/26 en deelnemer 24/25 Lighthouse
Algemene opmerkingen
Tussen de aankondiging van de open call en de deadline op 11 augustus 2025 ontving FOTODOK 82 aanmeldingen. Dat is bijna 50% meer dan de 56 van vorig jaar. De jury was dit jaar niet alleen overweldigd door het aantal aanmeldingen, maar ook door de kwaliteit ervan. In vergelijking met de kandidaten van vorig jaar was er bovendien een toename in zowel gender- als culturele diversiteit. De vernieuwde kernwaarden van het programma – kritische reflectie en uitgebreide artistieke verkenning – kwamen sterk terug in het geheel van de inzendingen.
De groep is samengesteld op een manier waarbij de deelnemers elkaar aanvullen in hun werkwijzen. Voor de jury was het belangrijk een groep te creëren waarin de deelnemers een breed scala aan vaardigheden, methodologieen, interesses en levenservaringen meebrengen. De geselecteerde groep kent uiteenlopende maar complementaire thematische interesses, waaronder archieven, herinnering, oorlog en migratie, toekomstverbeeldingen, non-lineaire verhalen, speelse politiek, installaties, erfgoed en gemeenschap.
De Jury
De Lighthouse 2025/2026 jury bestond uit Hoofd Talentontwikkeling Yusser al Obaidi, Lighthouse 2024/2025 deelnemer Flo Verhulst, en externe jurylid Zineb Seghrouchni van DAR Cultural Agency.
header beeld: Justin Chiderah Ugochukwu
Algemene opmerkingen
Tussen de aankondiging van de open call en de deadline op 11 augustus 2025 ontving FOTODOK 82 aanmeldingen. Dat is bijna 50% meer dan de 56 van vorig jaar. De jury was dit jaar niet alleen overweldigd door het aantal aanmeldingen, maar ook door de kwaliteit ervan. In vergelijking met de kandidaten van vorig jaar was er bovendien een toename in zowel gender- als culturele diversiteit. De vernieuwde kernwaarden van het programma – kritische reflectie en uitgebreide artistieke verkenning – kwamen sterk terug in het geheel van de inzendingen.
De groep is samengesteld op een manier waarbij de deelnemers elkaar aanvullen in hun werkwijzen. Voor de jury was het belangrijk een groep te creëren waarin de deelnemers een breed scala aan vaardigheden, methodologieen, interesses en levenservaringen meebrengen. De geselecteerde groep kent uiteenlopende maar complementaire thematische interesses, waaronder archieven, herinnering, oorlog en migratie, toekomstverbeeldingen, non-lineaire verhalen, speelse politiek, installaties, erfgoed en gemeenschap.
De Jury
De Lighthouse 2025/2026 jury bestond uit Hoofd Talentontwikkeling Yusser al Obaidi, Lighthouse 2024/2025 deelnemer Flo Verhulst, en externe jurylid Zineb Seghrouchni van DAR Cultural Agency.
header beeld: Justin Chiderah Ugochukwu
Geselecteerde deelnemers
Changli Cui Luo is een transdisciplinaire kunstenaar, verhalenverteller en een vrouwelijke etnische minderheid uit Zuidwest-China, nu gevestigd in Utrecht. Beginnend met de geleefde ervaringen van etnische minderheidsvrouwen, blijft zij/hen de symbiose van minderheidsfeminisme, belichaamd vertellen en toekomstverbeeldingen onderzoeken. Via meerdere media zoals lichaam, beeld, schrijven en ritueel probeerde zij/hen te dwalen tussen archief en verbeelding, zoekend om een non-lineaire, belichaamde manier van kennisproductie te construeren voorbij patriarchale narratieven.
Changli Cui Luo
das james, of Dustin Anthony Schneider James, is een beeldmaker met een affiniteit voor kleurrijke collages en kinderlijke esthetiek. Zijn speelse aanpak over verschillende media creëert een façade van luchtigheid waarin zijn publiek gemakkelijk kan binnenkomen ondanks de zwaarte van de onderwerpen. Als ecoloog draaien zijn projecten om zijn directe leefomgeving en de factoren die deze vormen en beïnvloeden. Met een van zijn vele analoge camera’s documenteert hij intuïtief zijn omgeving, de mensen en dingen daarin, vaak verzamelend wat hij op straat vindt om het later te scannen en te gebruiken in zijn collages. Als queer persoon met gemengde afkomst raken zijn projecten thema’s van dualiteit en tussengebieden. das neemt een activistische benadering in zijn artistieke praktijk en gebruikt vaak tekst in een of andere vorm binnen zijn projecten, waarbij hij telkens probeert de perfecte balans te vinden tussen het speelse en het politieke. das is een Steenbok.
das james
Joris Maatman maakt multimediale installaties die onderzoeken hoe mensen met elkaar en hun omgevingen verbonden zijn. Opgegroeid in West-Afrika werd zijn jeugd gevuld met levendig straatleven, de geur van regen op rode aarde en de warmte van uitgebreide familie – het leven voelde eenvoudig, vreugdevol en diep verbonden. Verhuizen naar Nederland verstoorde dat gevoel van ergens bij horen en confronteerde hem met nieuwe culturele complexiteiten en vragen over identiteit, gemeenschap en plaats. Deze spanning wekte zijn nieuwsgierigheid om contrasterende manieren van leven te onderzoeken en wat het werkelijk betekent om erbij te horen in een gefragmenteerde wereld. Zijn werk benadrukt onze universele behoefte aan verbinding, daagt verdeeldheid uit en bevestigt dat we ondanks onze verschillen diep met elkaar verbonden zijn.
Joris Maatman
Justin Chiderah Ugochukwu is een dekoloniaal kunstenaar, curator en onderzoeker. Met interesse in onderwerpen als wederzijdse hulp, de zwarte identiteit en dekoloniaal denken definieert Ugochukwu zijn artistieke praktijk als een manier van onderzoeken, debatteren en ontmaskeren. In de kern is Ugochukwu’s artistieke praktijk verbonden aan documentaire fotografie vanwege de antropologische en observerende aard, maar zijn werk heeft ook sterke banden met beeldende kunst en design door meerdere onderzoeksmethoden. Ugochukwu gebruikt media zoals textiel, fotografie, film, drukwerk en geschreven tekst, wat resulteert in installaties, sculpturale stukken of publicaties. Hij beoefent ook video jockeying en gebruikt dit medium als een manier van visuele verhalen vertellen tijdens het nachtleven.
Justin Chiderah Ugochukwu
Nella Ngingo is een visuele verhalenverteller, geboren in Bujumbura, Burundi, nu gevestigd in Amsterdam. Haar werk wordt gevormd door verlangen, naar herinnering, aanwezigheid en stilte. Ze fotografeert om vast te houden wat vervaagt: mensen, plaatsen, versies van haarzelf. “Ik groeide op met heel weinig familiefoto’s. Ik herinner me niet hoe mijn grootouders eruitzagen. Die gezichten vervagen zonder herinneringen. Die afwezigheid maakte fotografie heilig. Wat betekent het om te herinneren wanneer er niets is om naar te kijken? Wat blijft er over wanneer herinnering vervaagt en alleen een gevoel overblijft?” Meestal fotografeert Nella vragen, geen antwoorden. Wat is thuis? Wie herinnert zich? Hoe ziet liefde eruit als niemand kijkt?
Nella Ngingo
Sarah-Rose Antoun werd geboren in Parijs uit een Libanese christelijke vader en een Marokkaanse soennitische moeder. Hun migraties en hun weigering om de banden met hun thuislanden door te snijden, vormden hoe ze plaats, herinnering en geërfde breuk begrijpt. Opgegroeid tussen West-Europa en Libanon waren vragen van breuk en afstand altijd aanwezig. In 2006, tijdens een verblijf in Libanon in de zomer, brak er oorlog uit en vluchtten ze via informele routes, een ervaring die conflict tastbaar maakte en haar begrip van herinnering, geschiedenis en politieke verstrengelingen blijft vormgeven. Sarah-Rose werkt met fotografie, alledaagse archieven en performance. Vertrekkend vanuit orale verhalen en collectieve geschiedenissen maakt ze visuele essays, bewegende beelden en performance-gebaseerd werk dat onderzoekt hoe hybride identiteiten, gevormd door religie, taal of nationale kaders, niet alleen ontstaan door conflict en dissonantie, maar ook door alledaagse handelingen van herinnering, hoop en emotioneel onderhoud.
Sarah-Rose Antoun
Tim Ross is een beeldend kunstenaar gevestigd in Den Haag. Zijn praktijk onderzoekt de politiek van representatie in relatie tot oorlog, Duitsland’s historische geheugen en verbeeldingen van geweld, zowel verleden als toekomst. Een centrale draad in zijn werk is zijn betrokkenheid bij archiefmateriaal, in het bijzonder de fotografische negatieven die zijn grootvader belichtte tijdens zijn dienstplicht in het Duitse leger in de Tweede Wereldoorlog. Putten uit discoursen van geheugenstudies, visuele cultuur en kritische archieftheorie stelt hij vragen over hoe beelden van geweld circuleren, hoe onverschilligheid genormaliseerd wordt en hoe de daad van kijken zelf betrokken is bij macht. Of het nu gaat om het naast elkaar zetten van analoge archiefbeelden met digitaal gemedieerde beelden, of het introduceren van strategieën van vertraging en opschorting, zijn praktijk verzet zich tegen de versnelling van hedendaagse media en de eis van directe ‘consumeerbaarheid’.
Tim Ross
Tyler Chan is een Chinees-Amerikaanse fotograaf uit Chinatown, New York. Vanuit een sterke band met zijn culturele roots documenteert Tyler verhalen die erfgoed, identiteit en zelfexpressie samenbrengen. Zijn werk richt zich op gemeenschappen die stereotypes doorbreken en met trots hun eigen narratief vormgeven.
Tyler Chan
Wang Xue Sophia is een kunstenaar die werkt met fotografie, video, performance en schrijven. Opgeleid in journalistiek en beeldende kunst komt haar praktijk voort uit geleefde ervaringen van anders-zijn, migratie en culturele hybriditeit, met name binnen de multi-etnische landschappen van Noordwest-China. Ze baseert haar werk op de belichaamde realiteiten van minderheidsvrouwen aan de marges, en volgt hoe ontmoetingen met periferieën, mobiliteit en verschil zowel persoonlijke verhalen als collectief geheugen vormen. In het hart van haar werk ligt de vraag naar ritme: hoe systemen optreden als onzichtbare choreografen van het lichaam, en hoe het lichaam improvisatie en vrijheid kan vinden. Door publiek uit te nodigen in onregelmatige ritmes en gedeelde bewegingen creëert ze ruimtes waar herinnering niet alleen wordt opgeroepen maar opnieuw uitgevonden, en waar identiteit wordt ervaren als beweging in plaats van definitie — altijd vragend: Wiens aanwezigheid wordt vastgelegd? Wiens stilte wordt zichtbaar?
Wang Xue Sophia
Xaveer May is een autodidact beeldmaker uit Amsterdam, met een scherp oog voor het vastleggen van mensen en hun omgeving. Gedreven door een innerlijke motivatie geworteld in journalistiek, archivering en visueel vertellen, ontwikkelde hij een persoonlijke benadering van fotografie waarin gemeenschap, cultuur en gelaagde menselijke ervaringen centraal staan. Zijn werk ontvouwt zich vaak via langdurige verbindingen en onderzoek, waardoor ruimte ontstaat voor vertrouwen, intimiteit en verdieping. In plaats van van buitenaf te observeren, beweegt Xaveer zich binnen de gemeenschappen die hij fotografeert, en creëert hij ruimte voor verhalen die vaak over het hoofd worden gezien of onuitgesproken blijven. Voor hem is het maakproces minstens zo belangrijk als het eindresultaat. Steeds zoekt hij naar manieren om deze verhalen zichtbaar te maken, te delen en te laten voortleven.
Xaveer May
